Türkiye, tarih boyunca farklı medeniyetlere ev sahipliği yapmış bir ülke olduğu için yüzlerce yeraltı şehri barındırmaktadır. Ancak, Kapadokya’daki ünlü Derinkuyu ve Kaymaklı yeraltı şehirleri dışında, pek çok yeraltı şehri ya unutulmuş ya da henüz tam olarak keşfedilmemiştir. İşte Türkiye’de az bilinen, unutulmuş ve keşfedilmeyi bekleyen yeraltı şehirleri:
1. Çankırı – Tuz Mağaraları ve Yeraltı Yapıları
Ne Biliyoruz?
- Çankırı’da binlerce yıldır tuz madenciliği yapılan devasa mağaralar bulunuyor.
- Bazı bölümleri insan yapımı olabilir ve eski dönemlerde sığınak olarak kullanıldığı düşünülüyor.
- Mağara içinde hava akımı çok iyi olduğu için, tarihi kalıntılar ve fosiller korunmuş durumda.
Henüz Keşfedilmeyenler
- Tuz mağaralarının içinde yeraltı geçitleri olabileceği tahmin ediliyor.
- Hititler veya Roma dönemine ait yerleşim alanlarının burada saklı olduğu düşünülebilir.
- Mağara içinde henüz kazılmamış gizli odalar olabilir.
2. Giresun – Şebinkarahisar Yeraltı Şehri
Ne Biliyoruz?
- Şebinkarahisar’da Bizans ve Osmanlı döneminden kalma yeraltı tünelleri olduğu biliniyor.
- Kaleye bağlı olduğu düşünülen yeraltı odaları, sığınak ve gizli geçit olarak kullanılmış olabilir.
Henüz Keşfedilmeyenler
- Bu tünellerin nereye gittiği tam olarak bilinmiyor.
- Yeni bağlantılar ve odalar açıldığında, bölgenin tarihi hakkında daha fazla bilgi edinilebilir.
3. Nevşehir – Tatlarin Yeraltı Şehri
Ne Biliyoruz?
- Kapadokya’daki diğer yeraltı şehirlerine göre daha az biliniyor.
- İki katlı olduğu ve savunma amaçlı kullanıldığı tespit edildi.
- Büyük erzak depoları, mezar odaları ve ibadet alanları var.
Henüz Keşfedilmeyenler
- Üçüncü ve dördüncü katların olabileceği düşünülüyor.
- Yeraltı su kanalları ve havalandırma sistemleri henüz tam keşfedilmedi.
4. Konya – Obruk Yeraltı Şehri
Ne Biliyoruz?
- Konya’nın Karapınar bölgesinde obrukların altında devasa mağara sistemleri var.
- Bölgedeki göçükler ve doğal yapılar, burada eski dönemlere ait yeraltı yaşam alanları olabileceğini gösteriyor.
Henüz Keşfedilmeyenler
- Bazı obrukların içinde gizli tüneller olduğu tahmin ediliyor.
- Roma ve Bizans dönemine ait gizli yollar olabilir.
5. Mardin – Dara Antik Kenti Yeraltı Şehri
Ne Biliyoruz?
- Zindanlar, sarnıçlar ve su yolları keşfedildi.
- Roma döneminden kalma mezarlık alanı, büyük bir yeraltı yapısına açılıyor.
Henüz Keşfedilmeyenler
- Yeraltında, halen açılmamış yeni odaların olduğu tahmin ediliyor.
- Su sistemlerinin Bizans’a ait olup olmadığı kesinleşmiş değil.
6. Kastamonu – Araç Yeraltı Şehri
Ne Biliyoruz?
- Bölgedeki eski taş yapılar ve tüneller, yeraltı şehri kalıntıları olabileceğini gösteriyor.
- Hititler ve Frigler döneminden kalma olabileceği düşünülüyor.
Henüz Keşfedilmeyenler
- Derin kazılar yapılmadığı için iç yapısı hakkında çok az bilgi var.
- Yeni mağaralar ve odalar keşfedilebilir.
7. Çorum – İncesu Yeraltı Şehri
Ne Biliyoruz?
- Yeraltı sığınakları ve su yolları keşfedildi.
- Gizemli bir geçit, hâlâ açılmamış durumda.
Henüz Keşfedilmeyenler
- Bölgede eski çağlara ait başka bir yerleşim olabilir.
- Burasının, Hititlerin başkenti Hattuşa ile bağlantılı olup olmadığı araştırılıyor.
8. Şanlıurfa – Harran Yeraltı Tünelleri
Ne Biliyoruz?
- Harran’daki tünellerin çok eski olduğu ve Mezopotamya’ya kadar uzandığı iddia ediliyor.
- Bazı geçitler zamanla çöktüğü için haritalandırılamadı.
Henüz Keşfedilmeyenler
- Bazı tünellerin Asur ve Babil dönemine kadar uzanabileceği düşünülüyor.
- Bölgedeki kazılar devam ediyor ve yeni bağlantılar keşfedilebilir.
9. Antalya – Olympos Gizli Yeraltı Tünelleri
Ne Biliyoruz?
- Likya döneminden kalma şehirde, yeraltı tünellerinin olduğu biliniyor.
- Bazıları, korsanlar tarafından kaçış yolu olarak kullanılmış olabilir.
Henüz Keşfedilmeyenler
- Bütün tüneller açılmadığı için ne kadar büyük olduğu bilinmiyor.
- Yeni kazılarla daha fazla geçit keşfedilebilir.
10. Hatay – Titus Tüneli ve Gizli Geçitler
Ne Biliyoruz?
- Roma döneminde yapılan büyük su kanalları var.
- Bu su yolları, gizli kaçış tünellerine bağlanıyor olabilir.
Henüz Keşfedilmeyenler
- Bazı bölümleri açılmadığı için tünellerin gerçek uzunluğu bilinmiyor.
- Yeraltı şehirleriyle bağlantılı olabileceği düşünülüyor.
Türkiye, tarihi boyunca yeraltı şehirleri ve tünellerle şekillendirilmiş bir ülke. Kapadokya’daki büyük yeraltı şehirlerinin yanı sıra, henüz keşfedilmemiş veya unutulmuş pek çok bölge var. Çankırı gibi bazı bölgeler ise, hâlâ tam olarak araştırılmadığı için büyük keşifler barındırabilir.
Sence bu bölgelerden hangileri daha fazla araştırılmalı? Yoksa yeni bir keşif mi yapılmalı?
Fotoğraf: https://www.kulturportali.gov.tr/turkiye/cankiri/gezilecekyer/huyuk-yeralti-sehri